ብዛዕባ ደደቢት ሚድያ

 

ናይ ትግራይ ታሪኽ፣ ክብርታትን ቅርስታትን ብዝተናውሐ ናይ ፀላእቲ ዘመተ ንነዊሕ እዋን እናተዛብዐን እናተዘረፈን ዝመፀ ምኻኑ ይፍለጥ እዩ፡፡ እዚ ከዓ ብሚድያ ብዝተሓገዘ ናይ ፀላእቲ ሽርሒ እዩ ኔሩ፡፡ ብኣንፃሩ ከዓ ተጋሩ ኣብ ኣጠቓቕማ ሚድያ ደኺምና ዝነበርናሉን ክሳብ ሕጂ እውን እንተኾነ ክንድቲ ዝድለ ዘይሰራሕናሉን ዓውዲ ምኻኑ ይፍለጥ እዩ፡፡ ነዚ ስዒቡ ከዓ ፀላእትና ክብርታትናን ታሪኽናን ካብ ምዝራፍ ሓሊፎም ህልውናና ናብ ምጥፋእ ደረጃ ተሰጋጊሮም ህዝብና እናጎሳቖሉን እናቐተሉን ዘርኢ ኣብ ናይ ምጥፋእ እኩይ ተግባር ተሰማርዮም ይርከቡ፡፡ ስለዚ ከም ተጋሩ ሓደጋታትና እናምከና ናብቲ ዝነበርናዮ ኩለመዳያዊ ልዕልና ንክንምለስን ነቲ ዝካየድ ዘሎ ግፍዓዊ ተግባራት ፀላእቲ ህዝቢ ትግራይ ብኣግባቡን ኣብ ዝሓፀረ ግዜ ንምምላስን ከም ዓብዪ መሳርሒ ንክኾነና ብምሕሳብ በታ ወርቃዊ ቃልሲ ካልኣይ ወያነ ትግራይ ዝተጀመረላ ቦታ – ደደቢት – ሽም ደደቢት ሚድያ ኢልና ሓዱሽ መራኸቢ ሓፋሽ ትግራይ መስሪትና ኣለና።

ደደቢት ሚድያ ጥቕምን ክብርን ትግራይ ኣብ ምሕላው፣ ዝተዛብዐ ታሪኽ ኣብ ምስትኽኻል፣ ዝተወሰደ ቅርሲ ኣብ ምምላስን ንቐፃሊ ውሕስነት ትግራይ ኣብ ምርግጋፅን ጠንኪሩ ዝሰርሕ ሚድያ እዩ፡፡ ኣብ ሞንጎ በዓል ዋናን ዘራፍን ታሪኽን ቅርስን ዘሎ ምድንግጋር ኣብ ምንፃር  ጠንኪሩ ዝሰርሕ ፍትሓዊን ደፋርን ሚድያ እውን እዩ፡፡ ንኣብነት መናእሰይ ኢትዮጵያ (ብፍላይ ከዓ ክልል ኣምሓራ) ብናይ ሓሶት ትረኻ ኣህዳውያን ተደናጊሮም እቲ ዝብሃል ኩሉ ሓቂ መሲሉዎም ኣሚኖም ፀረ-ህዝቢ ትግራይ ዝቃለሱ ከም ዘለዉ ይፍለጥ እዩ፡፡ እቲ ብጣዕሚ ዝሕዝን ከዓ ኣብ ውሽጢ ትግራይና ተወሊዶም ዝዓበዩ መናእሰይ ትግራይ እውን ታሪኽ ኢትዮጵያ ዝተዘረፈ ታሪኽ ትግራይ ምኻኑ ዘይፈልጡ ከምዘለዉ እንትትሰምዕ እዩ፡፡ ንኣብነት ግእዝ ኮነ ያሬዳዊ ቅኔን ዱጓን ንዘበናት ብዝሰርሑዎ ሴራዊ ናይ ታሪኽ ዘረፋ ኣህዳውያን ዋንነት እንትሓቱ  ናቶም መሲሉዎ ዝደነጋገር መንእሰይ ትግራይ እውን ኣይተሳእነን፡፡ ካሊእ ተሪፉ ቅኔ፣ ዱጓን ኣቋቋምን ክመሃር ካብ ትግራይ ዝስደድ ትግራዋይ መንእሰይ ካብ ምርኣይ ንላዕሊ ዝሕዝን የለን፡፡ ቅድሚ ዓሰርተታት ዓመታት ዝተፈፀሙ መስተንክራዊ ስርሒታት ተጋሩ እውን እንተይተረፈ – ከም ኣብነት ታሪኻዊ ስራሕቲ 2ይ ወያነ ትግራይ – ናታቶም ታሪኽ ንምግባር ታሪኽ ኣብ ምዝባዕ እንትሰርሑ እውን ንርኢ ኣለና፡፡ ስለዚ ደደቢት ሚድያ  ታሪኽ ናብ ዋናታቱ ኣብ ምምላስ ጠንኪሩ ብምስራሕ ዝዓበየን ታሪኻውን ተግባር ክፃወት እዩ።

ትግራይ ብዙሕ ታሪኽን ቅርስን ኣለዋ፡፡ ነገር ግን ብዙሓት ናይ ውሽጥን ደገን ፀላእቲ እውን ኣለዉዋ እዮም፡፡ ስለዚ ፍሉይ (unique) ዝኾነ ኣተሓሕዛ፣ ኣመዛዝናን ኣቀራርባን መረዳእታ ኣድላይ ይኸውን፡፡ እዚ ከዓ ኣብ ሓፂር ግዜ ኩሉ ዝተዛብዐ ትረኻ ንምስትኽኻል ይሕግዝ፡፡ ስለዚ ንትግራይ ንድሕሪት ዝመልሱ ሓደጋታት ምስ ዝህልዉ ሚድያና ብፍሉይ ጠመተ ሂቡ ኣብ ግዚኡ ንኽምለስ ብምግባር ኣያን ማእገርን ህዝቡ ክኸውን እዩ፡፡ ብኣጠቓላሊ፣ ኣብ ዓርሰ ሙርከሳ ዝተመስረተት ትግራይ እንትንሓስብ፣ ንቕድሚት ብነዊሑ ዝሓስባን ኣድቂቐን ዝሙግታን ዝተናበባ መራኸብቲ ሓፋሽ የድልይኣ፡፡ ኣብ ዲሞክራስያዊ መስርሕ መራኸብቲ ሓፋሽ ራብዓይ መንግስቲ እውን ስለዝኾና፡፡ ስለዚ ደደቢት ሚድያ ዝተመስረተሉ ዋና ምኽንያት ተናቢቦም ዝኸዱ ህዝብን መንግስትን ኣብ ምፍጣር ናይ ቅድሚት ቅድሚት ተግባሩ ጌሩ ንክሰርሕ እዩ፡፡ ብታሪኻ፣ ብቋንቋኣን ትሕዝቶን ኣብ ዓለም ትፍለጥ፣ ትመራመርን ትሰርሕን ትግራይ ኣብ ምህናፅ፣ ቴክኖሎጂ ኣብ ምትእትታው፣ ብትግርኛ ኣብ ምፍጣርን እውን ደደቢት ሚድያ ጠንኪራ ክትሰርሕ እያ፡፡ ብጠቕላላ ደደቢት ሚድያ ህዝቢ ትምህር፣ ናይ ለውጢ ሓይልታት እተለዓዕል፣ ሙህራንን ካልኦት መዳርግቲ ኣካላትን እትሓቁፍ ሚድያ ብምኻን ፀብለልትኣ ክተርኢ እያ፡፡ ብብቑዓት ሰብ ሙያታት እናሰርሐት ዓለም ለኻዊ ተዋዳዳራይነታ ኣረጋጊፃ ትግራይ ኣብተን ኣብ ቅድሚት ዝተሰለፋ ሀገራት ዓለም ተርታ ንኽትስለፍ እጃማ ክትዋፃእ እያ፡፡ ምሕደራዊ ደንቢ ደደቢት ሚድያ ብሰብ ሞያ ሕጊ ኣብ ቀረባ እዋን ዝዳሎ ይኸውን፡፡